To περιστατικό βίας εναντίον του συναδέλφου στο Ελληνικό Μεσογειακό Πανεπιστήμιο (ΕΛΜΕΠΑ) αναδεικνύει ξανά μια σκληρή πραγματικότητα που όσοι έχουμε κάνει νυχτερινή περιπολία τη γνωρίζουμε καλά: στην πρώτη γραμμή, ένα λάθος δευτερολέπτου ή μια κακή εκτίμηση πεδίου μπορεί να μετατρέψει μια επικοινωνιακή διαχείριση σε σωματική σύγκρουση.
Όσοι κινούμαστε στο πεδίο γνωρίζουμε ότι ο ρόλος του security δεν είναι να κάνει τον αστυνομικό, ούτε να επιβάλλει την τάξη με τη βία. Η επιτυχία σε ένα πόστο με υψηλή επικινδυνότητα κρίνεται από την πρόληψη, το πάγωμα του περιστατικού, την αποκλιμάκωση (de-escalation) και την τακτική επιβίωση.
Τακτικές ενέργειες αποτροπής και διαχείρισης στο πεδίο:
• Διατήρηση Ασφαλούς Απόστασης (Reaction Gap): Κρατάμε πάντα απόσταση τουλάχιστον 1,5 έως 2 μέτρων από το άτομο. Αν ο άλλος κάνει ένα βήμα μπροστά, εμείς κάνουμε ένα βήμα πίσω. Η απόσταση αυτή δίνει τον απαραίτητο χρόνο αντίδρασης αν εκδηλωθεί αιφνιδιαστική επίθεση.
• Τακτική Στάση Αμυντικής Ετοιμότητας (Passive Ready Stance / Fence): Ποτέ δεν στέκόμαστε σταυροπόδι, με τα χέρια στις τσέπες ή σταυρωμένα στο στήθος. Τοποθετούμε τα χέρια ψηλά στο ύψος του στήθους, σε θέση παρόμοια με του μποξ, αλλά με τις παλάμες τελείως ανοιχτές να κοιτούν προς τον επιτιθέμενο. Αυτή η στάση βασίζεται σε διεθνή πρότυπα ασφαλείας και προσφέρει διπλό πλεονέκτημα:
Οπτική και νομική κάλυψη: Σε τυχόν καταγραφή από κάμερες ασφαλείας ή μακρινούς παρατηρητές, η εικόνα εκλαμβάνεται ως πρόθεση υποχώρησης και παράδοσης ("δεν έχω πρόθεση να επιτεθώ, τα χέρια μου είναι ανοιχτά και άδεια").
Επιχειρησιακή ετοιμότητα: Τα χέρια βρίσκονται ήδη στην κατάλληλη ύψος για να προστατεύσουν το πρόσωπο και τον θώρακα. Με ένα απλό κλείσιμο της γροθιάς, η στάση μετατρέπεται ακαριαία σε άμυνα, απόκρουση ή αντεπίθεση αν η σύγκρουση καταστεί αναπόφευκτη.
• Πάγωμα Περιστατικού & Αποκλιμάκωση (Verbal De-escalation): Σταματάμε κάθε προσπάθεια επιβολής, ειρωνείας ή λεκτικής αντιπαράθεσης. Χρησιμοποιούμε χαμηλό, σταθερό τόνο φωνής και κοφτές, καθαρές κουβέντες. Στόχος δεν είναι να "κερδίσουμε" τη λογομαχία, αλλά να παγώσουμε την ένταση και να ρίξουμε τους παλμούς του απέναντι.
• Διαχείριση Περιβάλλοντος & Οδός Διαφυγής: Ποτέ δεν εγκλωβίζουμε ένα επιθετικό άτομο σε γωνία, ούτε επιτρέπουμε να εγκλωβίσουν εμάς. Φροντίζουμε πάντα να έχουμε ελεύθερη πλάτη ή καθαρό διάδρομο διαφυγής.
• Πρωτόκολλο Επικοινωνίας (Call for Support): Πριν πλησιάσουμε οποιοδήποτε ύποπτο ή επιθετικό άτομο, ενημερώνουμε το Κέντρο Λήψης Σημάτων ή τον συνάδελφο ή τον επόπτη της εταιρείας: «Ελέγχω άτομο στο σημείο Χ». Αν η κατάσταση κλιμακωθεί, η πρώτη ενέργεια είναι η οπισθοχώρηση και η άμεση κλήση της ΕΛ.ΑΣ.
Η σωματική ακεραιότητα του προσωπικού είναι πάνω από κάθε κτίριο και κάθε περιουσιακό στοιχείο. Η εκπαίδευση στην τακτική επικοινωνία, τη λεκτική αποκλιμάκωση και την αυτοπροστασία δεν είναι πολυτέλεια, είναι το βασικό εργαλείο για να γυρίζει ο φύλακας σώος στην οικογένειά του μετά τη βάρδια.
Γράφει ο Γρηγόριος Γιαννούτσος
Υπεύθυνος Τύπου & Εκπαίδευσης Μέλος Δ.Σ. Πανελλήνιου Σωματείου Ασφάλειας Προσώπων Υποδομών Χρηματαποστολών ο «Οδυσσέας»
Μέλος Ε.ΔΗ.ΠΗ.Τ. Μακεδονίας – Θράκης
Email: Grgiannoutsos@gmail.com